:: صفحه‌ی اول     :: درباره‌ی ما     :: تماس با ما
جمعه، ۲۰ تير ۱۳۹۹
:: English Section
P گزارش
معماری، شهرسازی و مقوله‌ای به نام «توسعه پایدار»

Dr. Farzaneh Soflaee (Members of academic staff of Islamshahr Azad University)  دکتر فرزانه سفلاییرشد فزاينده جمعيت جهان آثار اساسي واغلب فاجعه آميزي بر زيستگاه‌هاي طبيعي كره زمين داشته‌است. مصرف بي رويه انرژي، تخريب جنگل‌ها وانقراض گونه‌هاي گياهي و جانوري از پيامدهاي آن است؛ نگرانی درباره آينده محيط زيست کره زمين و منابع آن حقيقتی انکارناپذير است که امروز توجه جهانيان را به خود معطوف داشته‌است.

بسياري بر اين باورند كه رشد بي رويه جمعيت منجر به شهرنشيني و در نتيجه مصرف بيش از حد و غيرمسولانه انرژي‌هاي فسيلي شده‌است؛ فعاليت‌های انسانی در کره زمين از يک سو به دليل استفاده از منابع به شيوه کنونی فرصت‌ها وامکانات نسل‌های آينده را به خطر انداخته، از سوی ديگر شهرها را که جايگاه اصلی فعاليت‌های انسانی‌اند و بزرگترين مصرف‌کننده منابع طبيعی نيز به شمار می‌آيند را مورد تهديد جدی قرار داده‌است.
در حال حاضر توجه به توسعه پايدار از جمله مواردی است که بسياری از متخصصان بر آن توافق دارند؛ طبق اين نظريه رسيدن به بالاترين درجه پايداری در شهرها امری حياتی است. اينطور به نظر مي‌رسد كه توسعه پايدار و مفاهيم آن به خوبي بااهداف و مقاصد معماري و شهرسازي نوين سازگار بوده، مي‌تواند به عنوان عاملي موثرجهت تحقق اهداف پايداري مطرح شود.... البته پايداری شهری تنها مربوط به مقولات زيست محيطی نیست بلکه رسيدن به پويايی اقنصادی محيط زيست قابل زندگی و برابری اجتماعی از جمله موارد مهم ديگر در اين زمينه به شمار می‌آيند؛ درکل توسعه شهری پايدار را می‌توان به عنوان توسعه‌ای تعريف کرد که سلامت اجتماعی واکولوژيکی بلند مدت شهرها را بهبود بخشد.
تعريف توسعه پايدار:
واژه «پايدارSustainable» از ريشه کلمه لاتين Subtenir گرفته شده‌است و به معنی بالاتر نگهداشتن و یا از پايه و زيربنا نگه‌داشتن است. هر جامعه بايستی از پايه توسط ساکنان حال و آينده‌اش پشتيبانی شود. برخی از مکان‌ها در سايه ترکيبی معنی دار از خصوصيات فيزيکی و فرهنگی و معنوی مردم را به پشتيبانی ومراقبت از اجتماع بر می‌انگيزانند. اين مکان‌ها در واقع همان مکانهايی هستند که پايداری در آنها به بهترين وجه ممکن شکل گرفته است.
«پايداری به توانمندی جامعه-اکوسيستم و يا هر سيستم در حال فعاليت اطلاق می‌شود که می‌تواند تا آينده نامعلومی ادامه فعاليت داده بدون اينکه بر اثر فرسايش و تهی‌شده منابع کليدی به حکم اجبار سقوط کند».
«پايداری تحت عنوان عاملی برای تامين نيازهای روز تعريف شده‌است؛ به گونه‌ای که توانمندي‌های نسل‌های آينده را در تامين احتياجات خود به خطر نيندازد. پايداری به معنی انديشيدن درباره رفتار خودمان در گستره‌ای بالاتر است، مبنی براينکه گزينه های ما اثرعميقی در آينده محيط کره زمين و سلامتی افراد داشته، اثرات منفی را از زندگی ما دور کند. تعهد به حفظ و رعايت پايداری عبارت از تعهد به اجرای اقدامات خلاقانه و مسئولانه است.».
معماری پايدار
«پايداري بی هيچ واسطه اي همان مسيری است كه معماري بايستی در اينده نزديك به آن دسترسی پيداكند. اين نوع معماري بايد تداعی کننده احساس انسانها نسبت به طبيعت باشد. دلايل زيادي وجود دارد مبنی بر اينكه ديدگاه بشر درجهت نحوه ‌استفاده از منابع انرژي بايد تغيير كنند و به همين دليل اجراي ساختمان با تفکر ومبانی معماري سبز بسيار حائز اهميت است. ما بايستی كمي سبك تر بر روي زمين زندگي كنيم. زيرا عمق خاکبرداری وساير دخل وتصرف‌هايی كه در بستر طبيعی زمين براي ساخت وساز انجام مي دهيم - نه تنها با نيازمندي‌هاي ما در رابطه با فضاهای يک ساختمان مرتبط است بلكه برارگانيسم کليه موجودات و گياهان محيط زيست نيز تاثيرگذار است. معماري سبز در شش سال اخير موفقيت‌هايي قابل ملاحظه داشته‌است؛ اين موفقيت‌ها شامل اشاعه تكنيك‌های ساختاری جديد و فروش مصالح متناسب با تفکر معماري سبز است. به طور کلی معماري سبز بر مبناي چهار اصل استوار است‌: 1-ازانرژی آب، باد وساير منابع طبيعي حفاظت كنيم 2-سلامت محيط زيستمان را تأمين كنيم 3-اقتصاد را در كشور رشد دهيم 4-كيفيت بالايي از زندگي براي شهروندان ارائه دهيم.»
اصول معماری پايدار:
اصولي كه از ديدگاه Rosana Hart & Kelly بايد رعايت شود تا يك بنا به عنوان نمونه‌ای از يك معماري پايدار طبقه‌بندي شود عبارتست از:
• كوچك بينديشيد: Small Think
• گرمايش ساختمان با آفتاب: Heat with the sun
• راحتي و آسايش خود را حفظ كنيد: Keep your cool
• استفاده از انرژي های قابل بازيافت: Use renewable Energy
• ذخيره آب: Conserve forests
• استفاده از مصالح بومي: Use Local Materials
• استفاده از مصالح طبيعی: Use Natural materials
• حفظ جنگلهای طبيعی: Save our forests
• استفاده از مصالح قابل بازيافت: Recycle Materials
• بادوام بسازيد: Build to last
• غذايتان را توليد كنيد: Grow your food
• غذايتان رانگهداري وذخيره کنيد: Store your food

شهرسازی پايدار:
پايدار بودن يک جامعه انسانی به چه معناست؟ پايداری معنایی نسبی دارد؛ پايدار ماندن يعنی به جلو رفتن –ادامه دادن. پايداري يك سمت و سو است نه يك مقصد. شهر پايدار شهري است كه حافظ و ارتقادهنده رفاه اهالي چه در بلند مدت و چه در دوره متوسط است كه در ضمن بالاترين كيفيت زندگي از آن بدست بیاید. پايداري ايجاب مي‌كند كه تصميم‌گيري يكپارچه در نتايج اقتصادي و اكولوژي و اجتماعي خوب به اجرا درآيد.
پايداري محيطي به معني حفظ سرمايه طبيعي است كه ايجاب مي‌كند ما انسانها در مصرف مواد تجديد شونده و در مصرف آب و منابع انرژي حد و اندازه را رعايت كرده و بيشتر از آنچه كه سيستم‌هاي طبيعي مي‌توانند فراهم کنند مصرف نكنيم. بعلاوه به ياد داشته باشيم كه نسبت مصرف ما از منابع يكبار مصرف بيشتر از نسبتي نباشد كه منابع پايدار تجديد شونده نتوانند آن را جبران كنند؛ بهترين مثال در اين مورد نفت و سوخت فسيلي است كه پس از تمام شدن ديگر تجديد نمي‌شوند.
بالاخره پايداري محيطي نيز به معني رعايت اين اصل مهم است كه نسبت آلاينده‌هاي پراكنده در جو و در دامن طبيعت هرگز بيشتر از ظرفيت جذب شدن آن آلاينده ها در هوا و آب و خاك و بيشتر از توان تصفيه طبيعت نباشد.
پايداري نه يك روياست و نه چيزي است كه تغيير نكند؛ پايداري فرايندي خلاقه و داخلي و تعادل‌خواهانه است كه تار و پود تصميم‌گيري‌ها را در همه مواد تشكيل مي دهد.... پايداري بستر مديريت شهر يا قصبه‌اي است كه در آن فعاليت‌ها، اكوسيستم شهري را به سمت تعادل سوق مي‌دهد و هم آنرا غيرمتعادل مي‌كند. هر شهر طبق مديريت اطلاعاتي و اطلاعات جمع آوري شده از پروسه پایداری به عنوان يك واحد كل سازماني عمل كرده، نتايج فعاليت‌هاي معني‌دار آن علني مي‌شود.
جهان ما در حال به اتمام رساندن منابع خود است و از جنبه داخل و ورودي معيني منابع سوخت و آب غذا مسئله ندارد و اتفاقي هم نيافته است ولي نفرت مردمان جوامع غني از آلودگي ها افزون تر شده و لذا قويا مستدل مي‌سازد كه بايستي قصبات خود را به مفهوم ومشخص پايدار تر نماييم.
ايجاد وضعيت بهتر در پايداري نسبي يك شهر ايجاب ميكند كه خصوصياتي را كه در الگوي وارده ها و خروجي ها اثر مي گذارند ارزيابي كنيم. احتمالا در اين راستا بايستي خاك و آب و انواع ساختمان ها و سيستم هاي حمل و نقل و سازمان فضايي را لحاظ كرد.



دياگرام شهر پايدار


اصول شهرپايدار:
• تصميمات امروز نبايستي آينده كودكان و نسل آينده و آنچه را كه در آينده برمي‌گزيند به خطر اندازند. همه ما مسئول اعمال فردي و گروهي خود هستیم.
• منابع طبيعي بايستي عادلانه موثر مورد استفاده قرار گرفته، پايداري جامعه فداي پايداري جامعه ديگر نشود.
• استفاده از منابع تجديد شونده مورد تائيد و تشويق ما است و در ضمن استفاده از منابع غيرتجديدشونده بايستي به حداقل برسد. مصرف منابع تجديدشونده نبايستي بيشتر از ميزان توليد تجديدي آن شود.
• برقراري همکاري قوي و ارتباطات آزاد بين مردم و بخش اصناف و كليه سطوح دولتي مهم‌اند.
• ما تنوع فرهنگي و اقتصادي و محيطي را ارج مي‌نهيم.
• هر جامعه بايستي زمينه بهداشتي، حياتي و بي‌خطري را براي تعامل انسان‌ها و تحصيلات و اشتغال و تفريحات سالم و سرگرمي ها و توسعه فرهنگي فراهم كند.
• پايداري به توانمندي جامعه اكوسيستم و يا به هر سيستم در حال فعاليت كنوني اطلاق مي‌شود كه مي‌توانند تا آينده نامعلوم ادامه فعاليت داده، بدون اينكه بر اثر فرسايش و تهي شدن منابع كليدي به حكم اجبار به سمت سقوط هدايت شوند.

P تبلیغات
دانشگاه آزاد اسلامی واحد امارات در رشته کارشناسی ارشد شهرسازی دانشجو می پذیرد
 مسترکلاس تخصصی ژورنالیسم در حوزه شهر و معماری